handbrandmelder
Verplicht onderhoud van uw brandmeldinstallatie goed regelen
bestek nieuwbouw en onderhoud
De elektrotechnisch adviseur kan uw aansprakelijkheid verminderen

Aardlekschakelaars in uw elektrische installatie juist testen

Het toepassen van aardlekbeveiliging is in veel gevallen verplicht en dient in hoge mate uw veiligheid bij het gebruik van elektrische toestellen. Maar zodra u een aardlekbeveiliging heeft aangebracht wilt u er zeker van zijn dat het toestel ook functioneert. Dat kan alleen door regelmatig testen.

Voorschriften

De verplichting tot toepassen van aardlekschakelaars is afhankelijk van het jaar waarin uw elektrische installatie is aangelegd. In nieuw aangelegde elektrische installaties geldt dat behalve een beschermingsleiding (de randaarde), aanvullende bescherming is voorgeschreven in de vorm van aardlekschakelaars. Bij de ingebruikname van een nieuwe bedrijfsmatig te gebruiken installatie dient een keuring plaats te vinden op basis van de norm NEN 1010, hoofdstuk 61. Vervolg inspecties moeten worden uitgevoerd volgens NEN 3140 met een frequentie die afhankelijk is van een aantal factoren. Ook de aardlekschakelaars moeten dus bij een inspectie worden gecontroleerd.

Type aardlekschakelaar

In de loop van de tijd zijn elektrische installaties anders van aard geworden en zijn de eisen gesteld aan die installaties daarop regelmatig aangepast. Behalve voor persoonlijke veiligheid kunnen aardlekschakelaars ook worden ingezet ter voorkoming van brand als gevolg van lekstromen door isolatiefouten in de bekabeling. Daarnaast is het type belasting in de installatie van grote invloed op het juist functioneren van de aardlekbeveiliging. Het “oude” type AC aardlekschakelaar mag in installaties aangelegd na 1995 niet meer worden toegepast. Dit type beveiliging werkt alleen goed bij zuiver sinusvormige stromen. De hedendaagse aan te sluiten apparatuur zorgt vaak voor netvervuiling in de vorm van vervormde sinusvormige stromen en harmonischen. Daarom wordt in de installaties vanaf 1995 het type A toegepast. In een installatie met aangesloten PV-panelen of opladers van elektrische voertuigen kunnen gelijkstroomfouten ontstaan. In die gevallen moet voor een optimale beveiliging, afhankelijk van de aangesloten apparatuur, soms worden gekozen voor een aardlekschakelaar van het type B.

Inspectie installatie

Zoals eerder al opgemerkt moet een elektrische installatie met regelmaat worden geïnspecteerd. Onderdeel van deze inspectie is het testen van de aardlekbeveiliging. Voorafgaande aan deze test moet eerst worden vastgesteld of in de installatie het juiste type aardlekschakelaar is gebruikt. Ook de aansluiting van de aardlekschakelaar moet worden gecontroleerd.

Testen aardlekschakelaar

Maar hoe kan een aardlekschakelaar juist worden getest? De op elke aardlekschakelaar aangebrachte test knop biedt een eerste mogelijkheid. Maar deze zogenoemde “harde test” test alleen of de beveiliging mechanisch afschakelt. Daarmee is dus niet vastgesteld of de aanspreektijd en aanspreekstroom voldoen aan de juiste waarden. Met name in oudere installaties kunnen aardlekschakelaars aanwezig zijn die door veroudering minder betrouwbaar zijn geworden, oftewel niet meer aan de specificaties voldoen. Daarom is het noodzakelijk een aardlekschakelaar te testen met een foutstroom die gelijk is aan de nominale uitschakelstroom. Een standaard toegepaste aardlekschakelaar (30 mA) moet binnen 300 milliseconden uitschakelen, ongeacht het soort toegepaste foutstroom.
Door het toevoeren van een oplopende foutstroom moet een aardlekschakelaar uitschakelen binnen een bepaalde bandbreedte. De ondergrens ligt voor het type A op 10,5 mA en voor het type B op 15 mA. De bovengrens ligt voor type A op 42 mA en voor type B op 60 mA. Beneden de onderste grenswaarde mag de aardlekschakelaar niet uitschakelen, boven de bovengrens moet de aardlekschakelaar uitschakelen. Belangrijk bij de test is de soort foutstroom. Een type A beveiliging moet worden getest met een zogenoemde pulserende gelijkstroom. Een type B aardlekschakelaar moet aanvullend worden getest met een constante gelijkstroom. Door toepassing van geschikte testapparatuur kunnen de juiste stromen worden ingesteld.

Het herkennen van het juiste type en het betrouwbaar testen van een aardlekschakelaar is een kwestie van vakkennis. Zorg daarom altijd voor een goed omschreven inspectie van uw installatie en een onafhankelijk advies van uw adviseur elektrotechniek.

Adviseur elektrotechniek bij Wesselektro advies in Houten. Gespecialiseerd in ontwerp, advies en technisch beheer van elektrische installaties in gebouwen en de volledige technische inrichting van server- of computerruimten. Hij stelt uw PvE op, schrijft uw Functioneel Bestek, beoordeelt uw installatie of houdt projecttoezicht.